Wallet with glasses

Inwestowanie we własną przyszłość w Kanadzie

Istnieją określone możliwości inwestycyjne ułatwiające odkładanie środków na przyszłe potrzeby, takie jak np. zakup domu, kształcenie dzieci lub przejście na komfortową emeryturę.

Można dokonać ich podziału w oparciu o trzy podstawowe klasy aktywów:

środki pieniężne

Inwestycje pieniężne obejmują rachunki oszczędnościowe, lokaty terminowe, gwarantowane certyfikaty inwestycyjne (GCI), waluty obce, Kanadyjskie Bony Oszczędnościowe (Canada Savings Bonds), fundusze rynku pieniężnego oraz obligacje skarbowe i korporacyjne z terminem wykupu krótszym niż rok.

instrumenty o stałym dochodzie

Inwestycje w instrumenty o stałym dochodzie obejmują obligacje skarbowe i korporacyjne z terminem wykupu dłuższym niż rok, akcje uprzywilejowane oraz inne instrumenty dłużne.

instrumenty kapitałowe

Inwestycje w instrumenty kapitałowe obejmują akcje zwykłe, określone instrumenty pochodne (prawa, warranty, opcje), obligacje zamienne oraz zamienne akcje uprzywilejowane.

Oprócz produktów wymienionych powyżej fundusze zbiorowe oraz fundusze odwzorowujące wskazany indeks giełdowy (exchange traded funds) mogą obejmować szereg instrumentów, takich jak akcje czy obligacje. Tego rodzaju inwestycje pomagają zapewnić dywersyfikację portfela. W zależności od wykorzystywanych przez nie instrumentów fundusze mogą mieścić się w ściśle określone klasie aktywów lub pasować do kilku klas.

Inwestycje można przetrzymywać na rachunku zarejestrowanym lub niezarejestrowanym. Z każdym z tych rodzajów rachunków wiążą się określone cechy, wymogi dotyczące dopuszczalności oraz ograniczenia. Należy sprawdzić który rachunek (lub rachunki) najlepiej odpowiada potrzebom Państwa i Państwa rodziny.

Z rachunkami zarejestrowanymi wiążą się korzyści podatkowe.
Oto dwa rodzaje rachunków zarejestrowanych:

TFSA

Tax-Free Savings Account (nieopodatkowany rachunek oszczędnościowy) to rachunek oszczędnościowy zarejestrowany przez rząd federalny i umożliwiający nieopodatkowane gromadzenie oszczędności na dowolny cel. Środki pobierane z TFSA są zwolnione z podatku, ponieważ wpłat na rachunek dokonuje się ze środków wcześniej opodatkowanych.

RRSP

Registered Retirement Savings Plan (zarejestrowany plan emerytalny) to rachunek zarejestrowany przez rząd federalny i umożliwiający odkładanie oszczędności na emeryturę. Wpłaty na RRSP obciążone są podatkiem odroczonym. Oznacza to, że nie płacą Państwo podatku od dochodu przeznaczonego na wpłaty, a jedynie od środków pobieranych z rachunku.

exclamation mark 3 types of homes

Zakup domu to bardzo poważny wydatek. Podobnie jak wiele innych inwestycji, nieruchomości podlegają wahaniom cen. Zatem również w tym przypadku należy przed dokonaniem zakupu zgromadzić stosowne informacje i uważnie przeanalizować dostępne możliwości.

Więcej informacji dotyczących dostępnych w Kanadzie rachunków inwestycyjnych oraz możliwości inwestowania znaleźć można na stronie GetSmarterAboutMoney.ca

Baby carriage, apple, and a book

Oszczędzanie na wykształcenie dziecka

Posłanie dzieci na uniwersytet, do szkoły pomaturalnej lub umożliwienie im nauki zawodu po ukończeniu liceum wiąże się w Kanadzie z licznymi kosztami. Największym z nich prawdopodobnie będzie czesne, ale należy pamiętać również o wydatkach np. na podręczniki, których zakup jest niezbędny i może stanowić spore obciążenie finansowe. Jeśli dziecko wyprowadza się z domu w celu pobierania nauki, wiążą się z tym również koszty zakwaterowania i wyżywienia. Jednym ze sposobów oszczędzania na poczet tych kosztów jest otwarcie RESP – Registered Education Savings Plan (zarejestrowanego planu oszczędzania na cele edukacyjne).

RESP to specjalny plan oszczędnościowy pozwalający zgromadzić środki na kształcenie dziecka po ukończeniu przez nie szkoły średniej. Odkładane oszczędności są zwolnione z podatku, a dochód z nich pozostaje nieopodatkowany, o ile nie zostanie podjęty z konta. Będąc studentem Państwa dziecko prawdopodobnie nie będzie miało znacznych dochodów podlegających opodatkowaniu, więc w chwili podjęcia środków z RESP nie będzie musiało opłacać podatku lub jego wysokość będzie niewielka.

Chociaż wszystkie plany RESP pozwalają odkładać oszczędności na kształcenie dzieci, istnieją różne rodzaje tych planów. Każdy z nich ma odmienną charakterystykę, w tym różne wysokości opłat i odmienne wymogi dotyczące wpłat miesięcznych. Przed otwarciem RESP dowolnego typu należy poznać reguły, którym plan ten podlega.

Wyróżnia się trzy rodzaje RESP:

Single person

Plany indywidualne

Przeznaczone do gromadzenia środków na pokrycie kosztów kształcenia jednego beneficjenta. Plan może zostać otwarty przez dowolną osobę i każdy może dokonywać wpłat środków. Można również otworzyć plan dla siebie. W przypadku planów indywidualnych zazwyczaj nie ma wymogu dokonywania wpłaty minimalnej.

Family

Plany rodzinne

W przypadku planów rodzinnych liczba beneficjentów może być większa niż jeden. Beneficjenci muszą być spokrewnieni z osobą otwierającą plan i mogą Państwo decydować o sposobie podziału środków pomiędzy beneficjentami. W przypadku planów rodzinnych zazwyczaj nie ma wymogu dokonywania wpłaty minimalnej.

Group of people

Plany grupowe

Działają one odmiennie od planów indywidualnych i rodzinnych. Często podlegają dodatkowym zasadom dotyczącym wymaganych wpłat miesięcznych, wysokości i częstotliwości pobierania środków przez dziecko oraz dopuszczalnych programów kształcenia. Plany grupowe sprzedawane są przez dealerów planów stypendialnych, zarejestrowanych przez organ sprawujący nadzór nad obrotem papierami wartościowymi w prowincjach i na terytoriach, gdzie dealerzy ci prowadzą ogólnodostępną sprzedaż instrumentów inwestycyjnych. Z planów oferowanych przez dealerów planów stypendialnych można wycofać się w terminie 60 dni, nie ponosząc z tego tytułu żadnych kosztów.

exclamation mark

Czy wiedzą państwo, że...?

Osobom posiadającym RESP Rząd Kanady zapewnia dodatkowe premie oszczędnościowe, do wartości określonego limitu. Wysokość otrzymywanej kwoty uzależniona jest od wartości rocznych składek oraz od rocznego dochodu gospodarstwa domowego.

Oszczędności na kształcenie dzieci można również gromadzić przy wykorzystaniu innego rodzaju rachunków takich jak TFSA, rachunek powierniczy czy rachunek niezarejestrowany. Każdy rodzaj rachunku, włącznie z RESP, posiada określone cechy i wiąże się z określonymi ograniczeniami. W celu podjęcia decyzji, która będzie najkorzystniejsza dla Państwa i Państwa rodziny, należy przeanalizować wszystkie dostępne możliwości oraz poszczególne rodzaje rachunków i inwestycji.

Na stronie dostawcy RESP mieszczącej się pod adresem GetSmarterAboutMoney.ca można znaleźć więcej informacji na temat planów oszczędnościowych RESP oraz poznać odpowiedzi na pytania dotyczące kwestii istotnych podczas wyboru planu.

exclamation mark

Plany zarejestrowane przez rząd federalny (np. Tax Free Savings Accounts (nieopodatkowane rachunki oszczędnościowe), Registered Retirement Savings Plans (zarejestrowane plany emerytalne) oraz Registered Education Savings Plans (zarejestrowane plany oszczędzania na cele edukacyjne) podlegają nadzorowi sprawowanemu przez  Canada Revenue Agency, będącą agencją Rządu Kanady. W witrynie internetowej Canada Revenue Agency dostępne są najnowsze informacje oraz reguły dotyczące tych planów.

Magnifying glass over eye

Jak rozpoznać oszustwo związane z inwestycjami

Zgodnie ze znanym powiedzeniem jeśli coś jest zbyt piękne, żeby było prawdziwe, zapewne prawdziwe nie jest. Oszukańcze okazje inwestycyjne oraz próbujące je sprzedać osoby mogą czasem wydawać się bardzo przekonujące, zatem warto dowiedzieć na czym polegają popularne oszustwa i gdzie można się z nimi zetknąć.

Jedną z dróg, którymi oszuści mogą próbować do Państwa dotrzeć, jest grupa lub organizacja społeczna, do której Państwo należą.  Oszuści wykorzystają społeczność religijną lub tożsamość kulturową potencjalnych ofiar w celu pozyskania ich zaufania. Oszust nierzadko będzie ochotniczo pracował na ich rzecz, brał udział w spotkaniach towarzyskich członków danej grupy, a często będzie do tej grupy należał. W wielu przypadkach oszuści przebywają w Kanadzie od dłuższego czasu, w związku z czym przedstawiają siebie jako kogoś, komu potencjalne ofiary mogą zaufać i na kim mogą polegać w nieznanym środowisku kanadyjskiej branży finansowej. Po nawiązaniu bliskiej relacji przekonują ludzi do zainwestowania w ich oszukańczy plan. Jest to tzw. oszustwo bazujące na więziach społecznych (ang. affinity fraud).

Ofiary mogą stracić wskutek oszustwa część lub całość oszczędności życia. Wiele osób często nie zgłasza tego rodzaju zdarzeń ze względu na obawę przed żenującą sytuacją lub gwałtowną reakcją ze strony znajomych i członków rodziny. Mogą starać się rozwiązać problemy w ramach grupy, co z kolei może narazić inne osoby na to samo oszustwo.

Oszuści posuną się bardzo daleko, byle tylko stanąć pomiędzy Państwem a Państwa ciężko zarobionymi pieniędzmi. Znajomość cech oszukańczego procederu może pomóc uniknąć poniesienia strat finansowych wskutek oszustwa związanego z inwestowaniem.

Popularne cechy oszustwa związanego z inwestowaniem

Rainbow

Wysoki zwrot przy niskim ryzyku lub całkowitym jego braku

Zasadniczo inwestycje obarczone wysokim ryzykiem oferują wyższą stopę potencjalnego zwrotu, zaś inwestycje wiążące się z niskim poziomem ryzyka oferują mniejsze możliwości zarobku. Zjawisko to znane jest pod nazwą relacji ryzyka do zwrotu. Jeśli ktoś obiecuje Państwu inwestycję przewidującą wysoki zwrot przy jednoczesnym braku ryzyka lub niewielkim jego poziomie, oferowana inwestycja może być oszustwem.

Hourglass

Presja na zakup

Oszuści często stosują taktykę sprzedażową polegającą na wywieraniu dużej presji w celu szybkiego otrzymania pieniędzy i zajęcia się kolejnymi ofiarami. Inwestowanie pieniędzy to poważna decyzja, którą w każdym przypadku należy podejmować bez pośpiechu, za to po głębokim namyśle. Należy zachować najwyższą ostrożność jeśli ktoś prosi o szybkie podjęcie decyzji lub przedstawia ofertę dostępną wyłącznie przez ograniczony czas. Oszuści nie chcą dać ofierze czasu wystarczającego na przejrzenie ich intrygi.

List

Niezarejestrowani sprzedawcy lub doradcy

Przed dokonaniem inwestycji należy sprawdzić czy osoba ją oferująca została wpisana do stosownej ewidencji. Zasadniczo każdy, kto sprzedaje papiery wartościowe lub oferuje doradztwo inwestycyjne, musi zostać zarejestrowany przez organ nadzorujący obrót papierami wartościowymi w danej prowincji. Jeśli osoba sprzedająca inwestycję nie jest zarejestrowana jako prowadząca działalność w Kanadzie, należy podać w wątpliwość jej uprawnienia do takiej sprzedaży.

Dowiedz się, jak sprawdzić rejestrację (Wyłącznie w języku angielskim/francuskim)

exclamation mark

Być może będą się Państwo wahać przed zgłoszeniem oszustwa, należy jednak pamiętać, że każdy może paść jego ofiarą. Jeśli podejrzewają Państwo, że nawiązał z Państwem kontakt oszust lub że padli już Państwo ofiarą oszustwa, prosimy o niezwłoczny kontakt.

Jak uniknąć oszustwa związanego z inwestowaniem

Chat bubble with a tie

Uzyskaj dodatkową opinię

Należy zachować sceptycyzm wobec niezamawianych ofert inwestycji przedstawianych telefonicznie, przez Internet lub za pośrednictwem znajomych. Przed dokonaniem inwestycji należy skontaktować się z nami lub uzyskać opinię osoby, która na pewno jest zarejestrowanym doradcą. Można również skonsultować się z prawnikiem lub z księgowym.

Clock

Daj sobie czas, którego potrzebujesz

Należy zachować podejrzliwość wobec ofert dostępnych wyłącznie w ograniczonym czasie oraz sprzedawców wywierających duży nacisk na podjęcie decyzji o kupnie. Jeśli inwestycja jest zgodna z prawem, nie powinna wiązać się z koniecznością podjęcia natychmiastowej decyzji. Trzeba dać sobie czas niezbędny do podjęcia świadomej decyzji.

Computer

Sprawdź inwestycję

Przed dokonaniem inwestycji należy sprawdzić sposób jej działania oraz wiążące się z nią ryzyko i opłaty. Nie należy bać się zadawania pytań. Trzeba upewnić się, że inwestycja odpowiada Państwa celom i potrzebom finansowym.

Group of faces, one wearing a mask to look like the others

Sprawdź zanim zainwestujesz

Jednym z najlepszych sposobów uniknięcia oszustwa związanego z inwestycjami jest sprawdzenie czy osoba oferująca możliwości inwestowania lub doradztwo inwestycyjne jest wpisana do ewidencji osób uprawnionych do prowadzenia tego rodzaju działalności. Zasadniczo każdy, kto sprzedaje papiery wartościowe lub oferuje doradztwo inwestycyjne, musi zostać zarejestrowany przez organ nadzorujący obrót papierami wartościowymi w prowincji oraz na terytorium, gdzie prowadzona jest sprzedaż inwestycji.

Dlaczego wpis do ewidencji jest istotny?

Rejestracja pomaga chronić inwestorów, ponieważ organy sprawujące nadzór na działalnością inwestycyjną, takie jak Ontario Securities Commission, wpisują do ewidencji wyłącznie osoby lub firmy posiadające kwalifikacje do prowadzenia ogólnodostępnej sprzedaży inwestycji lub doradztwa.

Rejestrację można sprawdzić w szybki i łatwy sposób. Przy pomocy narzędzia do przeszukiwania rejestrów krajowych (National Registration Search) można sprawdzić stan rejestracji oraz przejrzeć dane o ewentualnych nieprawidłowościach w działalności dowolnej osoby lub firmy działającej w branży inwestycyjnej.

Sprawdź teraz, czy dana firma lub osoba jest zarejestrowana

(wyłącznie w języku angielskim/francuskim)

Ontario Securities Commission logo

Ontario Securities Commission

Ontario Securities Commission (OSC) to organ odpowiedzialny za nadzór nad rynkami kapitałowymi w Ontario. OSC chroni inwestorów przed nieuczciwymi, niewłaściwymi lub oszukańczymi praktykami oraz promuje uczciwe i skuteczne rynki kapitałowe, jak również zaufanie do nich.

Osoby i firmy prowadzące obrót papierami wartościowymi oraz świadczące usługi doradztwa inwestycyjnego w Ontario muszą przestrzegać zasad dotyczących obrotu papierami wartościowymi w tej prowincji. OSC posiada uprawnienia do podjęcia działań wobec osób/podmiotów nieprzestrzegających tych zasad.

Częścią OSC jest Investor Office (www.InvestorOffice.ca). Investor Office wytycza kierunek strategiczny oraz przewodzi działaniom OSC z zakresu angażowania i kształcenia inwestorów oraz udzielania im pomocy, jak również prowadzenia badań dotyczących inwestycji. Biuro to realizuje również działania mające na celu uwzględnienie perspektywy inwestorskiej w ustalanych zasadach polityki oraz w prowadzonej działalności.

Dowiedz się więcej o
Ontario Securities Commission

(wyłącznie w języku angielskim/francuskim)

GetSmarterAboutMoney Owl icon

GetSmarterAboutMoney.ca

GetSmarterAboutMoney.ca to witryna internetowa Ontario Securities Commission zawierająca niezależne i bezstronne informacje oraz narzędzia finansowe służące podejmowaniu trafniejszych decyzji dotyczących Państwa pieniędzy.

Znajdą Państwo tutaj informacje dotyczące podstaw finansowania, takich jak różne role odgrywane przez organizacje i osoby zajmujące się zawodowo inwestycjami na rynkach kanadyjskich, poszczególne rodzaje rachunków inwestycyjnych dostępnych w Kanadzie oraz pytania, jakie należy zadać przed dokonaniem wyboru inwestycji.

Witryna GetSmarterAboutMoney.ca zawiera również kalkulatory, arkusze kalkulacyjne i testy pomagające podejmować bardziej świadome decyzje inwestycyjne na rzecz Państwa i Państwa rodziny.

Dowiedz się więcej

(wyłącznie w języku angielskim/francuskim)

Hands holding up the letter 'i'

Centrum ds. pytań i kontaktów

W przypadku pytań lub skarg dotyczących firmy, produktu inwestycyjnego lub działań Państwa doradcy mogą Państwo skontaktować się z Centrum ds. pytań i kontaktów w  Ontario Securities Commission.

Zespół Centrum może udzielić odpowiedzi na Państwa pytania w dowolnym spośród ponad 200 języków.

Centrum ds. pytań i kontaktów udzieli odpowiedzi na Państwa pytania oraz może przekazać Państwa skargę lub pytanie do innego oddziału Ontario Securities Commission.

Zadaj pytanie

Phone

Połączenia miejscowe (Toronto)

416-593-8314

(opcja 0)

Map of North America

Połączenia bezpłatne (Ameryka Północna)

1-877-785-1555

(opcja 0)

Ear

Dalekopis

1-866-827-1295

Piece of paper

Faks

416-593-8122

(pytania i skargi)