Logo của Ontario Securities Commission

Chúng tôi là Ủy Ban Chứng Khoán Ontario (OSC)

Ủy Ban Chứng Khoán Ontario (Ontario Securities Commission, viết tắt OSC) chịu trách nhiệm quản lý thị trường tài chính tại Ontario.

OSC quản lý và buộc phải tuân thủ đúng theo các điều khoản của Luật Chứng Khoán (Ontario) và Luật Thương Phẩm Tương Lai (Commodity Futures Act) (Ontario). Một cách cụ thể, chúng tôi hoạt động để bảo vệ những nhà đầu tư, tạo điều kiện thuận lợi cho các thị trường công bằng và hiệu quả, và góp phần vào sự ổn định của hệ thống tài chánh bằng cách buộc thi hành và theo dõi sự tuân thủ luật lệ quản trị ngành đầu tư chứng khoán tại Ontario.

Cơ quan phụ trách Người Đầu Tư (www.InvestorOffice.ca) là một chi nhánh điều hành quản lý của OSC. Cơ quan phụ trách Người Đầu Tư (Investor Office) đặt ra hướng đi chiến lược và lãnh đạo các nỗ lực của OSC trong việc kêu gọi sự tham gia của người đầu tư, giáo dục, hỗ trợ tận nơi và nghiên cứu.

Văn phòng cũng có chức năng chính sách, đóng một vai trò then chốt trong việc giám sát Văn Phòng Thanh Tra Các Dịch Vụ Ngân Hàng và Đầu Tư (Ombudsman for Banking Services and Investments, viết tắt OBSI), và cung cấp sự lãnh đạo trong việc thấu hiểu hành vi tại OSC và cải thiện trải nghiệm của người đầu tư.

Trung Tâm Liên Lạc Giải Đáp Thắc Mắc

Quý vị có thể liên hệ với Trung Tâm Liên Lạc Giải Đáp Thắc Mắc (Inquiries and Contact Centre) của Ủy Ban Chứng Khoán Ontario nếu quý vị có một thắc mắc hoặc than phiền về một công ty, một sản phẩm đầu tư, hoặc hạnh kiểm của người đại diện tài chánh của quý vị

Nhóm phụ trách có thể trả lời các thắc mắc của quý vị cho hơn 200 ngôn ngữ.

Trung Tâm Liên Lạc Giải Đáp Thắc Mắc sẽ trả lời các câu hỏi của quý vị và có thể chuyển sự than phiền hoặc thắc mắc của quý vị cho một chi nhánh khác của Ủy Ban Chứng Khoán Ontario.

ống nhòm với dấu kiểm tra đối chiếu

Hãy kiểm tra trước khi quý vị đầu tư

Một trong những cách tốt nhất để giúp tránh bị lường gạt trong đầu tư là kiểm tra bất cứ người nào đang đề nghị một sự đầu tư hoặc cố vấn đầu tư. Họ phải được đăng ký để làm điều đó.

Nói chung, bất cứ ai bán chứng khoán hoặc cố vấn đầu tư phải được đăng ký với cơ quan quản lý chứng khoán tại các tỉnh bang hoặc lãnh thổ nơi họ cống hiến dịch vụ của mình.

Việc đăng ký giúp bảo vệ những người đầu tư bởi vì các cơ quan quản lý đầu tư, như Ủy Ban Chứng Khoán Ontario, sẽ chỉ ghi danh những người hoặc công ty nào hội đủ điều kiện để bán các loại hình đầu tư hoặc tư vấn cho công chúng.

Nếu quý vị phát hiện người nào hoặc công ty nào quý vị đang liên hệ mà không có đăng ký, hoặc đang cống hiến một sản phẩm đầu tư nào đó mà dường như họ không được phép để làm, hãy liên lạc với cơ quan quản lý chứng khoán tại địa phương quý vị. Tại Ontario, quý vị có thể liên lạc với Ủy Ban Chứng Khoán Ontario.

Phải đăng ký những gì?

Sự thông thạo

Các cá nhân phải hội đủ một số các yêu cầu về học vấn và kinh nghiệm để được đăng ký. Các yêu cầu này tùy thuộc vào loại hình đăng ký mà một cá nhân đang nộp đơn xin. Mỗi loại có các yêu cầu khác nhau và cho phép thực hiện những hoạt động khác nhau.

Liêm chính

Các công ty và cá nhân phải hành xử liêm chính, bao gồm sự trung thực và thiện ý, nhất là khi làm việc với khách hàng. Các cá nhân phải được sưu tra lý lịch và kiểm tra bởi cảnh sát và các công ty cũng như tất cả các cá nhân có đăng ký được yêu cầu phải tái hạn việc đăng ký của họ mỗi năm.

Khả năng thanh toán nợ

Các công ty phải duy trì khả năng thanh toán nợ bằng cách đáp ứng các yêu cầu về tiền vốn và bảo hiểm được yêu cầu để thực hiện các nghĩa vụ của họ trên căn bản hàng ngày. Việc có đăng ký cũng không bảo đảm rằng quý vị sẽ kiếm được tiền hoặc quý vị sẽ không bị mất tiền.

Kiểm tra xem có đăng ký hay không thì nhanh chóng và dễ dàng để làm. Dùng công cụ Tìm Kiếm Toàn Quốc về việc Đăng Ký (National Registration Search) để kiểm tra tình trạng đăng ký và xem lại quá trình bị kỷ luật của bất cứ người hoặc doanh nghiệp nào trong ngành đầu tư.

Hãy kiểm tra việc đăng ký của một doanh nghiệp hoặc cá nhân ngay bây giờ

Việc có đăng ký không bảo đảm quý vị sẽ kiếm được tiền hoặc quý vị sẽ không bị mất tiền.

Đầu tư cho tương lai của quý vị tại Canada

Có nhiều sự chọn lựa đầu tư có sẵn để giúp quý vị để dành tiền cho các nhu cầu trong tương lai của quý vị, như mua nhà, tiết kiệm tiền cho việc học của con quý vị hoặc tiết kiệm cho việc về hưu của quý vị.

Các sự đầu tư nói chung nằm trong ba loại định sản chính

Tiền mặt

Đầu tư tiền mặt bao gồm các tài khoản tiết kiệm, các sự ký gửi tiền có định hạn chẳng hạn như các chứng thư đầu tư bảo đảm (GICs), tiền tệ, các quỹ thị trường tiền tệ (money market funds) và các công trái phiếu của chính phủ và công ty mà đáo hạn ít hơn một năm.

Lợi tức cố định

Các khoản đầu tư lợi tức cố định bao gồm các công trái phiếu của chính phủ và công ty mà sẽ đáo hạn trong hơn một năm, các cổ phiếu ưu đãi và các giấy nợ (debt instruments) khác.

Chứng khoán

Đầu tư chứng khoán bao gồm các cổ phiếu phổ thông, một số các chứng khoán phái sinh [quyền mua bán cổ phiếu (rights), bảo đảm được mua cổ phiếu với giá rẻ hơn thị trường (warrants), quyền bán hoặc mua cổ phiếu với giá định trước (options)], trái phiếu chuyển đổi và cổ phiếu ưu đãi chuyển đổi (convertible preferred shares).

Quý vị có thể giữ các khoản đầu tư của mình trong một trương mục có đăng ký hoặc không đăng ký. Mỗi loại trương mục có điểm đặc trưng riêng của trương mục đó, các yêu cầu về việc đủ điều kiện và các mặt hạn chế. Điều quan trọng là phải tìm hiểu xem tài khoản (hoặc các tài khoản) nào là tốt nhất cho quý vị và gia đình quý vị.

Để biết thông tin về các loại trương mục đầu tư có sẵn tại Canada và các sự chọn lựa để đầu tư, xin viếng mạng GetSmarterAboutMoney.ca

Đồng hồ với các mũi tên

Lập kế hoạch & Quản lý

Tiết kiệm tiền, lập kế hoạch ngân sách và quản lý nợ là các điều quan trọng khi quý vị bắt đầu một kế hoạch tài chánh.

Các trương mục tiết kiệm và vãng lai thường là nơi người bỏ tiền vào để họ có thể lập kế hoạch chi tiêu ngắn hạn. Hầu như bất cứ ai cũng có thể mở một trương mục. Quý vị không cần phải có việc làm hoặc phải có một số tiền tối thiểu.

Nếu quý vị dưới 18 tuổi, quý vị có thể mở một trương mục với sự giúp đỡ của cha hay mẹ hoặc người bảo hộ. Quý vị sẽ cần có 2 chứng minh thư được chấp nhận để mở một trương mục.

Các loại trương mục

Tấm séc

Trương mục vãng lai

Một trương mục có thể được dùng cho việc chi tiêu hàng ngày hoặc để trả tiền các hóa đơn.

Ống heo

Trương mục tiết kiệm

Các trương mục tiết kiệm là một nơi tốt đặng để dành tiền cho các mục tiêu ngắn hạn hoặc để cất tiền mặt cho các trường hợp khẩn cấp. Quý vị có thể nhanh chóng rút tiền ra khỏi các trương mục này, và chúng thường cho ít tiền lời hơn một chút so với trương mục vãng lai.

Tòa nhà ngân hàng

Trương mục Đầu tư

Một trương mục được dùng cho các mục đích đầu tư – để giúp quý vị tiếp kiệm và tăng trưởng tiền của quý vị.

Hầu hết các cơ sở tài chánh cống hiến nhiều loại trương mục khác nhau.

Két sắt để cất giữ đồ quý giá

Ngân hàng và các công ty tín thác

Tiền đưa ra từ khe máy

Các hội tín dụng (credit unions)

Tòa nhà

Các công ty đầu tư

exclamation mark

Tiền ký thác trong các trương mục vãng lai hoặc tiết kiệm của quý vị được bảo đảm không bị mất, cho tới các mức giới hạn được quy định, trong trường hợp một cơ sở tài chánh bị phá sản, thông qua Công Ty Bảo Hiểm Ký Thác Đầu Tư của Canada (Canada Deposit Insurance Corporation, viết tắt CDIC) hoặc một công ty bảo hiểm tiền ký thác của tỉnh bang. Bảo hiểm tổng quát tương tự cũng có sẵn thông qua Quỹ Bảo Vệ Người Đầu Tư của Canada (Canadian Investor Protection Fund, viết tắt CIPF) cho trương mục đầu tư của quý vị nếu cơ sở tài chánh của quý vị là một thành viên của Tổ Chức Quản Lý Ngành Nghề Đầu Tư của Canada (Investment Industry Regulatory Organization of Canada, viết tắt IIROC). Tuy nhiên, các tiền ký thác vào trương mục không được bảo vệ trong trường hợp bị làm mất bởi cá nhân, qua kinh doanh hoặc đầu tư thua lỗ.

Ống heo đứng trước một bảng kiểm tra đối chiếu

Các kế hoạch tiết kiệm

Để giúp quý vị tiết kiệm hoặc đầu tư cho các mục đích trong tương lai của quý vị, Chính phủ Canada đã lập ra một vài kế hoạch tiết kiệm và đầu tư với các lợi điểm về thuế khóa.

RRSPs

Một Quỹ Tiết Kiệm Hưu Có Đăng Ký (Registered Retirement Savings Plan, viết tắt RRSP) là nhằm mục đích giúp quý vị tiết kiệm để về hưu. Tiền góp vào quỹ RRSP được trừ thuế trước có nghĩa là quý vị không phải đóng thuế cho số lợi tức góp vào trong quỹ, nhưng quý vị phải trả thuế khi rút tiền ra khỏi quỹ. Số tiền quý vị có thể góp vào trong quỹ RRSP được tính dựa trên lợi tức quý vị kiếm được, cho tới một số các giới hạn nào đó.

5 lý do để mở một RRSP

Dấu phần trăm với dấu trừ

Tiền góp vào quỹ được trừ thuế

Quý vị có thể khai số tiền bỏ vào quỹ RRSP của mình để được trừ thuế. Ví dụ, nếu quý vị thuộc ngạch thuế cao nhất tại Ontario, mỗi $1,000 quý vị góp vào quỹ sẽ giảm số tiền thuế quý vị phải đóng còn khoảng $535

Cây đang tăng trưởng

Tiền tiết kiệm tăng trưởng miễn thuế

Quý vị không phải trả bất cứ khoản thuế nào cho các số tiền kiếm được từ tiền đầu tư chừng nào mà chúng vẫn còn nằm trong quỹ RRSP của quý vị. Tiền lời kép miễn thuế này cho phép tiền tiết kiệm của quý vị tăng trưởng nhanh hơn.

Tấm lịch

Quý vị có thể hoán đổi RRSP của quý vị thành tiền trả đều đặn khi quý vị về hưu

Quý vị có thể hoán đổi tiền tiết kiệm miễn thuế RRSP thành RRIF hoặc tiền niên kim khi quý vị về hưu. Quý vị sẽ trả thuế cho các số tiền được trả đều đặn mà quý vị nhận hàng năm — nhưng nếu quý vị có ngạch thuế thấp hơn khi về hưu, quý vị sẽ phải trả ít thuế hơn so với khi quý vị còn đang đi làm. Ngày được yêu cầu phải hoán chuyển là ngày 31 tháng Mười Hai khi quý vị được 71 tuổi.

Hai chiếc nhẫn cưới

Quỹ RRSP của người phối ngẫu (spousal RRSP) có thể giảm gánh nặng thuế chung của cả hai vợ chồng

Nếu quý vị kiếm được nhiều tiền hơn người phối ngẫu của quý vị, quý vị có thể giúp xây dựng tiền tiết kiệm miễn thuế của họ bằng cách đóng góp vào quỹ RRSP của người phối ngẫu. Lợi tức hưu sẽ được chia đôi đồng đều giữa 2 người — điều này có thể làm giảm tổng số tiền thuế quý vị phải trả.

Căn nhà với một chồng các cuốn sách

Quý vị có thể mượn tiền từ quỹ RRSP của mình để mua căn nhà đầu tiên hoặc để trả tiền học của quý vị

Quý vị có thể lấy ra cho tới $25,000 để làm tiền đặt cọc mua căn nhà đầu tiên của quý vị hoặc lấy ra cho tới $20,000 để trả các chi phí học vấn của quý vị hoặc của người phối ngẫu của quý vị. Quý vị không phải trả bất cứ khoản thuế nào cho các sự rút tiền này nếu như quý vị trả lại tiền vào quỹ trong những khoảng thời gian quy định cụ thể.

exclamation mark

Công cụ để tính số tiền tiết kiệm RRSP

Hãy dùng công cụ tính số tiền tiết kiệm RRSP này để biết xem tiền RRSP của quý vị có thể sẽ là bao nhiêu lúc quý vị về hưu.

Dùng công cụ máy tính

RESPs

Một Quỹ Tiết Kiệm Học Vấn (RESP) là một quỹ tiết kiệm dành riêng để giúp quý vị tiết kiệm cho việc học hậu trung học của con quý vị. Nếu quý vị có một quỹ RESP cho một đứa con, Chính phủ Canada sẽ cung cấp thêm các khoản tiền khích lệ bằng cách cống hiến tiền trợ cấp giáo dục cho tới một giới hạn nào đó để giúp quý vị tiết kiệm thêm cho việc học của con quý vị. Số tiền quý vị nhận được tùy thuộc vào số tiền đóng góp hàng năm của quý vị và lợi tức của gia đình.

3 loại quỹ RESP:

Cá nhân

Một quỹ cá nhân là nhằm mục đích trả tiền học vấn cho một người được hưởng mà thôi. Bất cứ ai cũng có thể mở một quỹ cho cá nhân, và bất cứ ai cũng có thể góp vào quỹ đó. Quý vị có thể thậm chí mở một quỹ cho chính bản thân quý vị. Quý vị không cần phải bỏ vào một số tiền tối thiểu. Nếu người thụ hưởng không tiếp tục việc học của họ sau khi xong trung học, quý vị có thể nêu tên người thụ hưởng khác.


Tiền đóng góp:

Quý vị quyết định đóng bao nhiêu và khi nào thì góp vào, cho tới mức giới hạn đóng góp cả đời là $50,000 cho một người thụ hưởng.

Gia đình

Một quỹ gia đình có thể có nhiều hơn một người thụ hưởng. Nhưng mỗi người thụ hưởng phải có liên hệ với người mở quỹ (ví dụ, con quý vị, cháu quý vị, anh chị em), và dưới 21 tuổi khi quý vị bỏ tên họ vào trong quỹ.


Tiền đóng góp:

Quý vị thường không phải bỏ vào một số tiền tối thiểu khi quý vị mở quỹ và quý vị quyết định bỏ vào bao nhiêu và khi nào thì bỏ vào quỹ, cho tới mức giới hạn đóng góp cả đời là $50,000 cho mỗi một người thụ hưởng.

Nhóm

Quỹ nhóm hoạt động khác hơn so với các quỹ cá nhân và gia đình, và mỗi quỹ có các quy định riêng của chúng. Chúng cũng thường có khuynh hướng có lệ phí cao hơn và các quy định bó buộc hơn. Đứa trẻ không cần phải có quan hệ với quý vị và quý vị phải đóng một số tiền tối thiểu khi quý vị mở quỹ.


Tiền đóng góp:

Quý vị bỏ tiền vào quỹ RESP theo một lịch trình được định sẵn, cho tới mức giới hạn đóng góp cả đời là $50,000 cho một người thụ hưởng.


Số tiền bỏ vào quỹ được gom chung với số tiền đóng góp của những người đầu tư khác.


Tất cả mọi quyết định đầu tư được thực hiện thay cho quý vị.

exclamation mark

Quý vị có biết ?

Quý vị có 60 ngày sau khi ký hợp đồng của mình để hủy bỏ các quỹ do các nhà trung gian quỹ học bổng cung cấp mà không bị bất cứ sự phạt tiền nào cả hay không.

TFSAs

Một Trương Mục Tiết Kiệm Miễn Thuế (Tax-Free Savings Account, viết tắt TFSA) là một trương mục tiết kiệm cho phép số tiền tiết kiệm của quý vị tăng trưởng miễn thuế cho bất cứ mục đích nào quý vị muốn.

4 lý do để mở một TFSA

Bàn tay cầm tiền mặt

Quý vị đã đóng góp hết số tiền vào quỹ RRSP của quý vị mỗi năm

Khi quý vị về hưu, quý vị có thể rút tiền từ trương mục TFSA của quý vị miễn thuế. Điều này có thể cho phép quý vị dời việc rút tiền mặt từ quỹ RRSP của quý vị – và trả tiền thuế cho các sự rút tiền đó.

Bàn tay cầm túi tiền

Quý vị nghĩ rằng ngạch thuế của quý vị sẽ cao hơn khi quý vị lấy tiền ra khỏi trương mục TFSA

Tiền quý vị bỏ vào một TFSA đã bị đánh thuế. Vì vậy nếu ngạch thuế biên của quý vị cao hơn khi quý vị lấy tiền ra, quý vị sẽ trả ít thuế hơn. Điều này ngược lại đối với quỹ RRSP. Một mức thuế cao hơn theo thời gian sẽ làm tăng tiền thuế của quý vị khi quý vị rút tiền ra khỏi quỹ RRSP của mình.

Đồng hồ và tiền kim loại, xoay vòng

Quý vị cần một kế hoạch tiết kiệm linh động

Quý vị có thể để bất cứ khoản tiền nào còn chưa bỏ vào quỹ TFSA của quý vị cho những năm trong tương lai. Và, nếu quý vị rút tiền ra khỏi quỹ TFSA của quý vị, sau này quý vị có thể bỏ trở lại toàn bộ số tiền quý vị đã rút ra và vẫn tiết kiệm được con số tối đa mỗi năm.

Một xấp tiền giấy

Quý vị muốn giảm tiền thuế cho các khoản đầu tư của quý vị

Quý vị có thể dùng TFSA để che chắn cho các khoản đầu tư mà đúng lý ra phải bị đánh thuế ở mức cao nhất. Đó là vì quý vị không phải đóng thuế cho các khoản tiền kiếm được trong TFSA của quý vị. Ví dụ: lợi tức có được từ tiền lời hoặc tiền cổ tức nước ngoài.

Quý vị có thể muốn có lời khuyên chuyên môn về việc làm thế nào quý vị có thể sử dụng TFSA như một phần của việc hoạch định thuế khóa hiệu quả của quý vị.

So sánh giữa TFSA và RRSP

TFSA và RRSP cả hai đều cống hiến các lợi thế về thuế để giúp quý vị đạt được các mục tiêu tiết kiệm của mình. Nếu quý vị có khả năng, một chiến lược tốt là đóng góp càng nhiều càng tốt vào cả hai quỹ cùng một lúc.

Nhưng nếu phải chọn giữa một trong hai quỹ, hãy chắc chắn quý vị hiểu chúng khác nhau ra sao. Và sau đó thực hiện sự lựa chọn của quý vị dựa trên khả năng tài chánh và hoàn cảnh thuế khóa của chính cá nhân quý vị.

6 sự khác biệt hàng đầu giữa TFSA và RRSP

1

Quỹ RRSP là nhằm mục đích tiết kiệm cho việc về hưu. TFSA là để tiết kiệm cho bất cứ một mục đích gì.

2

Tiền đóng vào quỹ RRSP được trừ thuế. Tiền đóng vào TFSA thì không. Với RRSP, quý vị trừ tiền đóng góp của mình vào số lợi tức quý vị phải khai thuế. Với TFSA, quý vị không thể trừ số tiền quý vị đóng góp vào quỹ trên tờ khai thuế.

3

Quý vị đóng thuế khi rút tiền từ quỹ RRSP của mình bởi vì quý vị đóng vào quỹ bằng tiền trước khi tính thuế. Rút tiền từ TFSA ra thì được miễn thuế bởi vì quý vị đã bỏ vào quỹ bằng tiền sau khi đã đóng thuế.

4

Quý vị cần phải có lợi tức để có thể đóng góp vào quỹ RRSP nhưng không cần phải có lợi tức đối với trương mục TFSA.

5

Khi quý vị được 71 tuổi, quý vị không thể đóng thêm vào quỹ RRSP của mình và quý vị phải đóng quỹ. Lúc đó, quý vị phải sử dụng số tiền tiết kiệm của mình để mua hoặc RRIF hoặc niên kim. Với TFSA, quý vị không cần phải ngưng đóng góp hoặc đóng quỹ ở một tuổi nào đó.

6

Với cả hai quỹ, quý vị có thể chỉ định người phối ngẫu của quý vị làm người thụ hưởng. Số tiền sẽ được chuyển sang cho họ khi quý vị qua đời. Nhưng với một RRSP, sau khi người phối ngẫu của quý vị qua đời, bất cứ số tiền nào còn lại trong quỹ sẽ phải chịu thuế. Vì vậy nếu con quý vị thừa hưởng số tiền đó, chúng sẽ chỉ nhận được những gì còn lại sau khi đã trả thuế. Với một TFSA, chỉ sự gia tăng về giá trị của TFSA kể từ ngày chết mới bị tính thuế trong năm mà những người con nhận nó. Nếu số tiền mà những người con nhận được không lớn hơn giá trị của trương mục TFSA lúc chết thì không phải đóng thuế gì cả.

RRIFs

Một Quỹ Lợi Tức Hưu Có Đăng Ký (Registered Retirement Income Fund, viết tắt RRIF) là một quỹ giữ tiền tiết kiệm hưu của quý vị và cung cấp lợi tức cho quý vị sau khi quý vị về hưu. Nó hoạt động giống như một RRSP lùi ngược vì quý vị rút tiền ra thay vì bỏ tiền tiết kiệm vào đó.

Có các quy định về việc quý vị có thể rút ra bao nhiêu tiền mỗi năm.

Quý vị có thể mở một RRIF bằng cách chuyển tiền tiết kiệm từ một trương mục hưu sang chẳng hạn như một RRSP.

exclamation mark

Các lệ phí RRIF

Hầu hết các RRIF đều không tính lệ phí lập quỹ, nhưng quý vị có thể phải trả các lệ phí khác khi quý vị mở một quỹ. Các lệ phí này có thể bao gồm lệ phí quản trị hoặc điều hành hàng năm, các lệ phí đầu tư và các phí khi thực hiện những thay đổi trong quỹ RRIF của quý vị.

6 điều cần biết về các RRIF

1

Khi quỹ RRIF đã được thành lập, quý vị không còn có thể đóng góp thêm tiền nào nữa vào quỹ. Tuy nhiên, quý vị có thể có nhiều hơn một quỹ RRIF.

2

Quý vị mở một RRIF bằng cách chuyển tiền từ trương mục RRSP của quý vị sang. Các sự chuyển tiền từ các quỹ có đăng ký khác như quỹ hưu bổng và các quỹ DPSP thì được phép trong một số các trường hợp.

3

Quý vị chọn các loại đầu tư giữ trong một quỹ RRIF. Các ví dụ: Các chứng thư đầu tư bảo đảm (GICs), các quỹ đầu tư hỗ tương, các ETF, các quỹ đầu tư riêng biệt do các công ty bảo hiểm quản lý (segregated funds), chứng khoán và trái phiếu.

4

Nếu còn bất cứ số tiền nào sót lại trong RRIF của quý vị khi quý vị qua đời, tiền đó sẽ được trao cho những người mà quý vị nêu tên có quyền thụ hưởng hoặc chuyển sang di sản của quý vị.

5

Quý vị phải lấy ra một số tiền tối thiểu từ quỹ RRIF của quý vị mỗi năm. Số tiền này tăng lên khi quý vị lớn tuổi hơn. Không có giới hạn của việc rút tiền.

6

Quý vị có thể mở một RRIF bất cứ lúc nào, nhưng không trễ hơn cuối năm mà quý vị được 71 tuổi.

exclamation mark

Rút tiền từ quỹ RRIF ra

Quý vị phải bắt đầu rút tiền ra khỏi quỹ RRIF của quý vị trong năm sau khi quý vị mở đó. Chính phủ liên bang quy định số tiền tối thiểu quý vị phải rút ra khỏi quỹ RRIF của mình mỗi năm và nó được dựa trên con số phần trăm giá trị của quỹ RRIF của quý vị.

RDSPs

Một Quỹ Tiết Kiệm Tàn Tật Có Đăng Ký (Registered Disability Savings Plan) là một quỹ tiết kiệm cho phép những người tàn tật và gia đình của họ để dành tiền cho tương lai. Các trợ cấp của chính phủ thêm vào số tiền tiết kiệm của quý vị và tiền đầu tư của quý vị tăng trưởng miễn thuế.

8 điều cần biết về RDSPs

1

Người thụ hưởng là người bị tàn tật và họ sẽ nhận tiền trong tương lai.

2

Người đứng tên quỹ là người mở và quản lý quỹ RDSP. Người thụ hưởng cũng có thể là người đứng tên quỹ.

3

Cho đến khi được 49 tuổi, người thụ hưởng có thể đủ điều kiện để nhận các đóng góp của chính phủ cho quỹ RDSP theo diện Trợ Cấp Tiết Kiệm Tàn Tật của Canada (Canada Disability Savings Grant), và Trái Phiếu Tiết Kiệm Tàn Tật của Canada (Canada Canada Disability Savings Bond).

4

Có thể đóng góp vào quỹ cho đến khi người thụ hưởng được 59 tuổi.

5

Người thụ hưởng phải bắt đầu rút tiền ra khỏi quỹ một cách đều đặn khi được 60 tuổi.

6

Không có giới hạn số tiền góp vào nhưng mức giới hạn đóng góp cho cả đời cho một người thụ hưởng là $200,000.

7

Các khoản đóng góp thì không được trừ thuế, nhưng tiền tiết kiệm tăng trưởng của quý vị được miễn thuế. Tiền lời kiếm được từ tiền đầu tư sẽ không phải chịu thuế chừng nào mà tiền vẫn còn nằm trong quỹ.

8

Tiền tiết kiệm trong RDSP có thể đầu tư theo nhiều cách, tùy theo quỹ được mở tại đâu.

Các Khoản Tiền Đóng Vào và Rút Ra từ Quỹ RDSP

Bất cứ ai cũng có thể góp vào quỹ RDSP cho đến cuối năm mà người thụ hưởng được 59 tuổi, hoặc khi đã đạt mức giới hạn đóng góp vào quỹ là $200,000.

Nói chung, nếu quý vị rút tiền ra khỏi quỹ RDSP của quý vị, quý vị phải trả lại một số hoặc tất cả các khoản trợ cấp (grants) và trái phiếu nào có trong quỹ trong thời gian ít hơn 10 năm.

60

Việc lấy tiền ra đều đặn phải bắt đầu từ lúc 60 tuổi

Tấm lịch với ký hiệu đồng tiền đã tới kỳ phải trả lần nữa

Tiền trả ra phải được thực hiện ít nhất hàng năm

Một chồng các đồng tiền kim loại

Tiền trả ra phải chịu thuế nếu chúng vượt hơn số tiền đóng góp vào quỹ

Biểu đồ tiền biểu thị tiền lời gia tăng

Các sản phẩm đầu tư

Cổ phiếu

Khi quý vị mua cổ phiếu (cũng còn được gọi là các cổ phần) trong một công ty, quý vị đang mua một phần của công ty đó. Một cổ phiếu đại diện cho quyền sở hữu một phần của một công ty

Có hai loại cổ phiếu chính:

Ký hiệu đồng đô-la

Cổ phiếu phổ thông

Hầu hết các cổ phiếu được bán là các cổ phiếu phổ thông. Các cổ phiếu phổ thông cho cơ hội tăng vốn thông qua việc cổ phiếu tăng giá và tăng lợi tức cổ phần.

Ký hiệu đồng đô-la với các dấu nhấp nháy

Cổ phiếu ưu đãi

Cổ phiếu ưu đãi cho lợi tức đều đặn thông qua tiền lời cổ phần và khả năng tăng vốn thông qua việc cổ phiếu tăng giá. Giá của cổ phiếu ưu đãi thường có khuynh hướng ổn định hơn so với cổ phiếu phổ thông.

Mua bán cổ phiếu phải trả lệ phí tùy theo loại công ty đầu tư mà quý vị chọn để đầu tư với họ.

Nên nhớ điều quan trọng là phải đặt câu hỏi về các chi phí của sự đầu tư.

Hãy tìm hiểu thêm về cổ phiếu

Các trái phiếu

Trái phiếu là một hình thức cho chính phủ hoặc một công ty vay tiền của quý vị.

Khi quý vị mua một trái phiếu, quý vị đang cho một công ty hoặc chính phủ (người phát hành trái phiếu) vay tiền trong một khoản thời gian nhất định (hạn kỳ). Nếu quý vị giữ trái phiếu cho đến ngày đáo hạn, quý vị cũng sẽ lấy lại được tất cả tiền vốn của quý vị. Nếu quý vị bán trước ngày đáo hạn và giá trái phiếu tăng lên, quý vị sẽ kiếm được tiền và nếu giá hạ xuống, quý vị sẽ bị mất tiền.

Với hầu hết các trái phiếu, quý vị sẽ được trả tiền lời đều đặn trong lúc quý vị đang giữ trái phiếu. Hầu hết các trái phiếu có một mức tiền lời cố định không thay đổi. Một số có các mức tiền lời thay đổi, lên hoặc xuống, theo thời gian. Vào ngày đáo hạn của trái phiếu, quý vị sẽ nhận lại được mệnh giá của trái phiếu.

Các loại trái phiếu

Hình mũi tên đi sát theo một đường hướng lên phía trên

Các trái phiếu thường lệ​

Quý vị mua các trái phiếu này cho một số tiền nhất định và trong một khoảng thời gian được định trước. Quý vị nhận được tiền lời đều đặn trong lúc quý vị đang giữ trái phiếu. Vào ngày đáo hạn, quý vị nhận lại được mệnh giá của trái phiếu.

Hình mũi tên đi lên và đi xuống theo hai chiều ngược nhau

Các trái phiếu phức tạp

Các trái phiếu này có một vài đặc tính có thể cải thiện mức lời đầu tư của quý vị. Các trái phiếu này bao gồm trái phiếu tùy thuộc tiền lãi cổ phần (strip), trái phiếu chỉ số hóa (index) và trái phiếu trả tiền lời theo chỉ số lạm phát (real return bonds).

Các quỹ đầu tư hỗ tương (mutual funds)

Một quỹ đầu tư hỗ tương là một hình thức đầu tư tập trung tiền từ nhiều người và đầu tư số tiền đó vào một hỗn hợp các loại đầu tư khác nhau chẳng hạn như cổ phiếu và trái phiếu.

Với một quỹ đầu tư hỗ tương, vì tiền của quý vị được gom chung với tiền của các nhà đầu tư khác, quý vị có thể đầu tư vào một số lớn các khoản đầu tư mà bình thường sẽ quá mắc và khó để quý vị có thể tự mình quản lý.

Các loại phí có liên hệ đến việc mua một quỹ đầu tư hỗ tương có thể bao gồm lệ phí mua, các lệ phí giao dịch khác, lệ phí tài khoản và chi phí của quỹ.

Quý vị có thể trả các chi phí mua bán khác nhau, các lệ phí giao dịch khác và các lệ phí tài khoản tùy theo loại quỹ đầu tư mà quý vị mua, quý vị mua chúng như thế nào và quý vị giữ chúng trong các tài khoản nào. Quý vị không phải trực tiếp trả tiền chi phí của quỹ, nhưng chúng ảnh hưởng đến quý vị vì chúng làm giảm số tiền lời mà quỹ kiếm được.

Các loại quỹ đầu tư hỗ tương

CÁC QUỸ THỊ TRƯỜNG TIỀN TỆ (MONEY MARKET FUNDS)

Các quỹ này đầu tư vào các chứng khoán lợi tức cố định ngắn hạn chẳng hạn như các công khố phiếu của chính phủ, các trái phiếu kho bạc, các hối phiếu được ngân hàng chấp nhận, thương phiếu và các chứng chỉ ký thác. Nói chung chúng là một sự đầu tư an toàn hơn, nhưng cho ít tiền lời hơn so với các loại quỹ đầu tư hỗ tương khác.

CÁC QUỸ LỢI TỨC CỐ ĐỊNH (FIXED INCOME FUNDS)

Các quỹ này mua các khoản đầu tư nào trả một mức tiền lời cố định như các công khố phiếu của chính phủ, các trái phiếu công ty hạng nhất và các trái phiếu công ty cho tiền lời cao.

CÁC QUỸ CHỨNG KHOÁN

Các quỹ này đầu tư vào cổ phiếu. Các quỹ này nhắm vào việc sinh lời nhanh hơn các quỹ đầu tư thị trường tiền tệ hoặc quỹ lợi tức cố định, vì vậy thường có một rủi ro cao hơn là quý vị có thể bị mất tiền.

CÁC QUỸ ĐẦU TƯ CÂN BẰNG

Các quỹ này đầu tư vào một hỗn hợp các chứng khoán và cổ phiếu lợi tức cố định. Chúng cố gắng cân bằng mục đích của việc có được tiền lời cao hơn với ít rủi ro bị mất tiền hơn.

CÁC QUỸ ĐẦU TƯ HỖ TƯƠNG VỀ CHỈ SỐ (INDEX FUNDS)

Các quỹ này nhắm vào việc theo dõi thành tích của một chỉ số cụ thể chẳng hạn như thị trường chứng khoán S&P/TSX Composite Index. Giá trị của quỹ đầu tư hỗ tương sẽ lên hoặc xuống khi chỉ số lên hoặc xuống.

CÁC QUỸ ĐẦU TƯ ĐẶC BIỆT

Các quỹ này chú trọng vào các lĩnh vực đặc biệt chẳng hạn như địa ốc, thương phẩm hoặc đầu tư trách nhiệm xã hội.

QUỸ CỦA CÁC QUỸ (FUND-OF-FUNDS)

Các quỹ này đầu tư vào các quỹ khác. Tương tự như các quỹ cân bằng, chúng giúp cho việc phân bổ và đa dạng hóa tài sản của người đầu tư được dễ dàng hơn.

Quỹ đầu tư tập thể (Exchange-traded funds)

Một quỹ đầu tư tập thể (exchange-traded fund, viết tắt ETF) là một quỹ đầu tư bao gồm một các loại đầu tư, chẳng hạn như cổ phiếu hoặc trái phiếu do một nhóm các nhà đầu tư làm chủ và quản trị bởi một người quản lý viên chuyên môn. Không như các quỹ đầu tư hỗ tương, các ETF được mua bán trên sàn giao dịch chứng khóan

Các loại ETF

Hình một đầu người với các mũi tên chỉ đường thẳng

CÁC ETF CHỈ SỐ (Index ETFs)

Các ETF này được lập ra để theo dõi sát một chỉ số chuẩn (ví dụ, TSX/S&P 60). Đây là các sự đầu tư thụ động – chúng nhắm vào việc theo dõi sát một chỉ số, và nói chung có ít lệ phí và chi phí ETF hơn. Các ETF này không nhằm mục đích làm tốt hơn một chỉ số chuẩn.

Hình một đầu người với các mũi tên chỉ nhiều hướng khác nhau

CÁC ETF ĐƯỢC TÍCH CỰC QUẢN LÝ (ACTIVELY MANAGED ETFs)

Các ETF được tích cực quản lý không theo dõi một chỉ số. Một ETF được tích cực quản lý mua và bán các khoản đầu tư dựa trên mục tiêu đầu tư của ETF và chiến lược của người quản lý danh mục đầu tư và nói chung có lệ phí cao hơn các ETF chỉ số.

Các sản phẩm đầu tư địa ốc

Đầu tư địa ốc là một cách đầu tư thực tiễn vào địa ốc, thường với chi phí cao hơn và đòi hỏi phải có thêm thời gian để quản lý.

Vì vấn đề thời gian, chi phí và các rủi ro của việc làm chủ một bất động sản với tính cách đầu tư, quý vị có thể thay thế bằng cách chọn đầu tư vào địa ốc thông qua các quỹ đầu tư, các quỹ tín thác và các sản phẩm đầu tư khác cho phép quý vị tiếp xúc với thị trường bất động sản mà không đòi hỏi phải tự mình quản lý và bảo trì các cơ sở địa ốc.

Mua các sản phẩm này, chẳng hạn như một cổ phiếu của một công ty bất động sản được mua bán công khai trên sàn giao dịch chứng khoán, có nghĩa là quý vị đang đầu tư vào thị trường bất động sản mà không phải tự mình bảo trì bất cứ các bất động sản nào cả.

Hiểu các sự đầu tư địa ốc

QUỸ TÍN THÁC ĐẦU TƯ ĐỊA ỐC

REAL ESTATE INVESTMENT TRUST, HOẶC “REIT,” là một công ty làm chủ bất động sản. REIT chủ yếu làm chủ các bất động sản quy mô lớn như các cao ốc văn phòng, các thương xá, khách sạn, nhà kho và chúng cư. Đầu tư vào một REIT có nghĩa là quý vị đủ tư cách để nhận lợi tức qua các khoản tiền được trả mà quỹ tín thác nhận từ các bất động sản mà quỹ làm chủ.

Hợp doanh hữu hạn

REAL ESTATE LIMITED PARTNERSHIP (HỢP DOANH BẤT ĐỘNG SẢN HỮU HẠN), HOẶC “LP,” thường được sử dụng để phát triển một bất động sản hoặc quản lý các bất động sản đã được xây dựng. Người hợp doanh tổng quát, là người quản lý bất động sản LP có thể dùng tiền từ những người đầu tư để mua đất và phát triển hoặc bán lại nó với một giá cao hơn, để những người đầu tư có lời nếu giá trị của mảnh đất hoặc của đề án xây dựng tăng lên.

THỰC THỂ ĐẦU TƯ THẾ CHẤP (MORTGAGE INVESTMENT ENTITY)

MORTGAGE INVESTMENT ENTITY, HOẶC “MIE,” là một doanh nghiệp tài trợ nợ thế chấp dùng tiền của những người đầu tư góp vào để cho người ta mượn, những người mà có thể không vay được tiền thế chấp từ các cơ sở cho vay truyền thống chẳng hạn như các ngân hàng hoặc các hội tín dụng.

TỔ HỢP NỢ THẾ CHẤP (SYNDICATED MORTGAGE)

SYNDICATED MORTGAGE là nợ thế chấp được cung cấp bởi hai hoặc nhiều hơn hai nhà đầu tư mà họ đã có đầu tư trực tiếp vào một nợ thế chấp duy nhất cho một bất động sản. Không giống như đầu tư trong một MIE, một sự đầu tư tổ hợp nợ thế chấp áp dụng cho một nợ thế chấp duy nhất thay vì cho một danh mục các nợ thế chấp.

Hiểu vấn đề rủi ro và tiền lời

Rủi ro liên hệ đến khả năng tiền lãi thực tế của một khoản đầu tư có thể khác với sự mong muốn có lời và khả năng có thể bị mất một số hoặc tất cả số tiền quý vị đã đầu tư. Quý vị đầu tư để có lãi, nhưng tiền lãi không phải là điều duy nhất cần xem xét. Rủi ro và lãi đi đôi với nhau. Nói chung, một sự đầu tư càng có nhiều rủi ro chừng nào thì càng có khả năng cho nhiều lãi hơn. Nếu quý vị không chấp nhận nhiều rủi ro, quý vị sẽ chọn một danh mục đầu tư với các khoản đầu tư ít rủi ro hơn và vì vậy sẽ có ít tiền lãi hơn. Nếu quý vị là một người chấp nhận nhiều rủi ro hơn, quý vị sẽ chọn một danh mục đầu tư với các khoản đầu tư nhiều rủi ro hơn và vì vậy có khả năng cho lời nhiều hơn.

exclamation mark

Các hình thức rủi ro của sự đầu tư

Khi quý vị đầu tư, quý vị sẽ gặp nhiều loại rủi ro khác nhau.

Hãy tìm hiểu thêm về các sự rủi ro

Học để nhận biết sự lường gạt đầu tư

Tục ngữ có câu điều gì nghe khó tin thì y như rằng điều đó không có thật. Các cơ hội lường gạt đầu tư và những người tìm cách lường gạt có thể đôi khi rất thuyết phục, vì vậy điều quan trọng phải biết một số các trò lường gạt phổ thông là như thế nào và chúng có thể xảy ra nơi nào.

Những người đầu tư có thể mất một số hoặc toàn bộ số tiền dành dụm cả đời cho những vụ lường gạt. Nhiều người thường không báo cáo sự lường gạt vì ngượng nghịu hoặc sợ bị bạn bè và gia đình phản ứng chê trách. Họ có thể tìm cách giải quyết vấn đề trong nội bộ nhóm, điều này khiến nhiều người cũng có thể bị lừa như họ.

Những kẻ lường gạt sẽ tìm đủ mọi cách để gạt quý vị và cướp đi đồng tiền xương máu của quý vị. Biết phải coi chừng những gì có thể giúp quý vị tránh bị mất tiền vì sự lường gạt đầu tư.

Các dấu hiệu chung của sự lường gạt đầu tư

Lời nhiều nhưng ít rủi ro hoặc không có rủi ro

Nói chung, khả năng để một khoản đầu tư được lời nhiều, thì rủi ro cũng cao hơn cho sự đầu tư đó. Nếu một người nào hứa với quý vị một sự đầu tư cho nhiều tiền lời mà có ít hoặc không có rủi ro, thì sự đầu tư mà họ đang đề nghị cho quý vị có thể là một sự lường gạt.

Nhấp nháy báo động

“Tin báo nóng hổi” hoặc thông tin tay trong

Nguồn “các tin báo nóng hổi” hoặc “thông tin tay trong” thì không đặt quyền lợi của quý vị lên hàng đầu. Hãy suy nghĩ tại sao họ lại cho quý vị các tin báo nóng hổi, và họ được lợi như thế nào khi cho quý vị biết các tin đó. Nếu thông tin tay trong về một công ty công cộng là thực sự đúng, thì việc hành động dựa trên thông tin đó là điều bất hợp pháp theo luật mua bán dựa theo thông tin tay trong.

Áp lực để mua

Những kẻ lường gạt thường dùng các chiêu bán hàng áp lực cao để nhanh chóng lấy được tiền của quý vị và sau đó tiếp tục đi gạt những nạn nhân khác. Hãy thật cẩn thận nếu quý vị được yêu cầu phải quyết định ngay lập tức hoặc được cho biết là sự cống hiến này có giới hạn thời gian.

Họ không có được đăng ký để bán các sự đầu tư

Trước khi quý vị đầu tư, hãy kiểm tra việc đăng ký của người đang đề nghị bán khoản đầu tư cho quý vị. Nói chung, bất cứ ai bán chứng khoán hoặc tư vấn đầu tư đều phải có đăng ký với cơ quan quản lý chứng khoán của tỉnh bang họ.

exclamation mark

Quý vị có thể do dự để báo sự lường gạt nhưng điều quan trọng nên nhớ sự lường gạt đầu tư có thể xảy ra cho bất cứ người nào. Nếu quý vị nghi ngờ có kẻ lường gạt tìm đến quý vị hoặc quý vị có thể đã bị gạt, hãy liên lạc với chúng tôi ngay lập tức.

Tránh các vụ lường gạt đầu tư

Hãy thật thong thả, đừng hấp tấp

Hãy nghi ngờ với các lời đề nghị có giới hạn thời gian và những người bán hàng gây nhiều áp lực. Nếu sự đầu tư là hợp pháp, quý vị không nên đầu tư ngay tại chỗ. Hãy dành thời gian quý vị cần để thực hiện một quyết định có hiểu biết.

Lấy một ý kiến thứ nhì

Hãy hoài nghi với các cơ hội đầu tư do người khác tự nguyện đề nghị mà quý vị có thể nhận được qua điện thoại, trên mạng hoặc từ những người quen biết. Trước khi quý vị đầu tư, hãy gọi cho chúng tôi hoặc xin một ý kiến thứ nhì từ một người nào mà quý vị đã xác nhận họ là một người tư vấn đầu tư có đăng ký. Quý vị cũng có thể muốn tham khảo với luật sư hoặc với một kế toán viên.

Nghiên cứu đầu tư

Trước khi quý vị thực hiện bất cứ một sự đầu tư nào, hãy tìm hiểu đầu tư là như thế nào, và các rủi ro cũng như các lệ phí có liên quan đến sự đầu tư đó. Đừng ngại đặt câu hỏi. Hãy chắc chắn sự đầu tư đó phù hợp với các mục tiêu và nhu cầu tài chính của quý vị.

exclamation mark

Kiểm tra việc đăng ký

Bất cứ ai mua bán chứng khoán hoặc đề nghị tư vấn đầu tư bắt buộc phải có đăng ký với cơ quan quản lý chứng khoán của tỉnh bang họ

Hãy tìm hiểu thêm về việc kiểm tra sự đăng ký (Chỉ bằng tiếng Anh/tiếng Pháp mà thôi)

Lường gạt & lừa đảo

Lường gạt và lừa đảo có nhiều hình thức, nhưng tất cả chúng đều có chung các điểm này. Hãy tìm hiểu để biết quý vị có thể làm gì để giúp tự bảo vệ quý vị và tiền của quý vị.

Các sự lường gạt & lừa đảo phổ thông

Lường gạt bằng quan hệ

Lường gạt bằng quan hệ là một hình thức lường gạt đầu tư qua đó những kẻ lường gạt tiếp cận những người có thể là nạn nhân thông qua một nhóm hoặc một tổ chức cộng đồng mà họ tham gia. Các nhóm này có thể là các nhóm tôn giáo, các nhóm sắc tộc, hoặc thậm chí các cộng đồng lực lượng lao động như công đoàn hoặc quân đội.

Lường gạt với chứng khoán ngoại lệ

Tự bản thân chúng, các chứng khoán ngoại lệ (exempt securities) không phải là các sự lường gạt. Nhưng một số kẻ lường gạt rao bán các sự đầu tư mang tính lường gạt như là các chứng khoán “ngoại lệ”. Hãy nghi ngờ nếu quý vị đột nhiên nhận được một cú điện thoại về một tin nóng của một doanh nghiệp có triển vọng sắp được “mua bán công khai trên sàn chứng khoán” và hãy liên lạc với cơ quan quản lý chứng khoán tại địa phương quý vị để kiểm tra lại.

Lường gạt hối đoái (Forex)

Các quảng cáo hối đoái cổ vũ việc tiếp cận dễ dàng thị trường hối đoái, thường thông qua các khóa học hoặc nhu liệu điện toán. Nhưng việc mua bán ngoại tệ bị thống trị bởi các ngân hàng quốc tế lớn, có nhiều nguồn tài lực với đội ngũ nhân viên được huấn luyện cao, tiếp cận công nghệ hàng đầu và các tài khoản lớn. Là một điều cực kỳ khó để có thể thắng được các nhà chuyên môn này.

Lường gạt đầu tư ở nước ngoài

Việc lường gạt này hứa hẹn cho tiền lời rất lớn nếu quý vị gửi tiền của quý vị “ra nước ngoài” đến một quốc gia khác. Thường thì mục tiêu là để hạ thấp hoặc để quý vị tránh phải trả thuế, nhưng quý vị cuối cùng vẫn bị thiếu thuế chưa trả cho chính phủ, phải trả tiền lời và tiền phạt. Đồng thời, nếu có điều gì không ổn, quý vị rất có khả năng sẽ không thể mang vụ việc của mình ra tòa dân sự tại Canada để xin xét xử.

Lường gạt kiểu Ponzi hoặc lường gạt kiểu kim tự tháp

Các kiểu lường gạt này tuyển người thông qua các quảng cáo và các thư điện tử (e-mail) hứa rằng quý vị có thể kiếm được nhiều tiền bằng cách làm việc tại nhà hoặc biến $10 thành $20,000 chỉ trong vài tuần. Hoặc, quý vị có thể được cho cơ hội để tham gia một nhóm các nhà đầu tư đặc biệt, những người sẽ được giàu lên nhanh chóng nhờ một sự đầu tư tuyệt vời. Lời mời gọi này thậm chí có thể đến từ một người mà quý vị quen biết.

Lường gạt kiểu nâng giá và bán tháo

Những kẻ lường gạt liên lạc quý vị để quảng bá một cổ phiếu giá hời. Điều quý vị không biết là kẻ lường gạt đã nắm trong tay một số lượng lớn cổ phiếu loại này. Khi quý vị và những người đầu tư khác mua cổ phiếu, giá trị cổ phiếu tăng lên. Khi giá lên đỉnh điểm, kẻ lường gạt bán cổ phiếu của họ và giá trị cổ phiếu tuột dốc, khiến quý vị chỉ còn lại với những cổ phiếu vô giá trị.

Lường gạt kiểu ứng lệ phí trước

Với kiểu lường gạt này, nạn nhân được thuyết phục phải trả tiền trước để được hưởng lợi trong một cơ hội đầu tư hứa hẹn cho lãi đáng kể. Nhưng kẻ lường gạt lấy tiền và nạn nhân không bao giờ còn gặp lại họ. Những người đầu tư nào đã bị mất tiền trong một vụ đầu tư rủi ro thường là những người bị họ nhắm đến.

exclamation mark

Quý vị có đang nhắm đến một sự đầu tư mới?

Hãy dùng công cụ Tìm Kẻ Gian (Scam Spotter) để học làm thế nào nhận ra các dấu hiệu cảnh báo lường gạt, và làm thế nào để tự bảo vệ mình không bị vướng vào các vụ lường gạt đáng ngờ.

Scam Spotter

Cao niên với cậy gậy đang đi trước một căn nhà

Tuổi Già tại Canada

Những người Canada lớn tuổi có nhiều nhu cầu tài chánh khác nhau, từ việc lập kế hoạch để về hưu, để trả dứt nợ, giúp đỡ người thân trong gia đình, sống cuộc sống hưu trí và hoạch định di sản.

Đây là một số các nguồn thông tin giúp trả lời các câu hỏi tài chánh liên quan đến giai đoạn này trong cuộc đời.

Lập kế hoạch về hưu

Một kế hoạch về hưu giúp quý vị quyết định xem quý vị muốn có một lối sống như thế nào, quý vị phải để dành bao nhiêu tiền và làm thế nào để quản lý tiền của quý vị sau khi quý vị ngưng làm việc.

Lập kế hoạch về hưu là về quản lý tiền của quý vị để quý vị có thể tận hưởng những năm tháng về hưu của mình. Kế hoạch về hưu phải cân bằng các nhu cầu của quý vị, những điều quý vị muốn và thực tế tài chánh của quý vị.

3 lý do để có một kế hoạch về hưu

Lá cờ

Đặt ra các mục tiêu

Một kế hoạch giúp quý vị đặt ra các mục tiêu cho việc về hưu, kể cả về hưu ở tuổi nào khi quý vị muốn nghỉ làm và cách sống của quý vị.

Máy tính

Biết phải dành dụm bao nhiêu

Kế hoạch có thể giúp quý vị hình dung xem quý vị cần phải để dành bao nhiêu tiền để có cuộc sống về hưu thoải mái.

hình các vòng tròn với bàn tay đang chọn một vòng tròn

Chọn đầu tư những gì

Một kế hoạch có thể hướng dẫn các sự chọn lựa đầu tư của quý vị dựa trên các mục tiêu và mức độ chấp nhận rủi ro của quý vị.

Tiết kiệm
Quý vị cần phải tiết kiệm bao nhiêu tiền tùy thuộc vào 3 điều:

Tuổi của quý vị

Quý vị bắt đầu tiết kiệm từ khi nào có một sự khác biệt to lớn về việc quý vị phải để dành ra bao nhiêu để tiết kiệm. Quý vị bắt đầu để dành khi quý vị còn trẻ chừng nào thì quý vị càng ít phải để dành ra riêng một số tiền để tiết kiệm, nhờ vào sức mạnh của lãi kép. Dùng máy tính này để biết xem quý vị phải để dành bao nhiêu.

Cách sống của quý vị

Quý vị hoạch định sẽ ở tại nhà hoặc du lịch thế giới? Số tiền quý vị sẽ cần phải tiết kiệm tùy thuộc vào cuộc sống mà quý vị hoạch định khi về hưu.

Các phúc lợi của chính phủ liên bang

Quý vị có thể hội đủ điều kiện để hưởng các phúc lợi hưu bổng như Quỹ Hưu Canada (CPP), Tiền Tuổi Vàng (OAS) và Tiền Bù cho Những Người Có Lợi Tức Thấp (GIS). Nếu quý vị đủ điều kiện để có lợi tức từ các chương trình này của chính phủ, quý vị có thể không phải để dành nhiều lắm.

exclamation mark

Quý vị có đủ điều kiện để hưởng tín dụng thuế cao niên hay không?

Là một cao niên, quý vị có thể đủ điều kiện cho một số các tín dụng thuế. Quý vị cũng có thể nộp đơn xin được bao trả cho các chi phí như chi phí y khoa và chi phí của người làm công việc chăm sóc.

Lạm dụng tài chánh

Tuổi già có thể đi kèm với các thay đổi về sức khỏe, sự đi đứng, hoặc nhận thức có thể ảnh hưởng đến khả năng của một người để thực hiện các quyết định sau này trong cuộc sống, cũng như việc dễ bị bóc lột và bị lừa gạt tài chánh. Điều quan trọng phải nhận biết các yếu tố này có thể ảnh hưởng đến các cá nhân khác nhau vào những thời điểm khác nhau trong cuộc sống của họ, và ảnh hưởng đáng kể ở nhiều góc độ khác nhau.

Nếu quý vị tin rằng hoặc nghi ngờ một người nào đang ăn cắp tiền của quý vị hoặc đang sai khiến quý vị làm theo ý họ để lấy tiền, để sử dụng các tài khoản, hoặc lạm dụng quyền hạn tài chánh, đây là một số bước quý vị có thể làm để giúp chấm dứt hành vi đó:

Nói với một người nào quý vị tin tưởng.

Người này có thể là láng giềng, người thân trong gia đình, một nhân viên chăm sóc sức khỏe, hoặc một người nào khác trong cộng đồng của quý vị. Họ có thể giúp quý vị để nhờ giúp đỡ.

Làm các bản sao hồ sơ tài chánh của quý vị

Xem xét các hồ sơ ngân hàng, tiền đầu tư và tiền hưu bổng của quý vị để coi có những hoạt động nào đáng nghi ngờ hay không. Quý vị cũng có thể hỏi xin bản sao của các chi phiếu đã được giải ngân. Quý vị cũng có thể muốn xem lại di chúc, giấy ủy quyền và các giấy tờ quan trọng khác của quý vị. Nếu có điều gì không rõ, hãy trực tiếp hỏi ngân hàng hoặc người đại diện tài chánh của qúy vị.

Nói chuyện với các nhà chuyên môn

Có những người có thể giúp quý vị trông coi các quyền lợi tài chánh của quý vị. Những người này bao gồm luật sư hoặc người kế toán của quý vị

Nói cho cảnh sát biết

Lường gạt là một tội ác nghiêm trọng và sẽ bị xử nghiêm khắc. Cảnh sát làm việc cho các trường hợp không khẩn cấp có thể giúp điều tra hoạt động đáng nghi ngờ và có khả năng truy tố những người phạm luật.

exclamation mark

Hãy tìm đến các cơ quan có thể cho quý vị lời khuyên

Cơ quan Ngăn Ngừa Ngược Đãi Người Già tại Ontario (Elder Abuse Prevention Ontario) có một Đường Dây An Toàn Cao Niên (Seniors Safety Line, viết tắt SSL):
1-866-299-1011

Đường dây này hoạt động 24 tiếng một ngày, 7 ngày một tuần bằng một số ngôn ngữ và cho người dân có một nơi an toàn, thông tin được bảo mật để thảo luận các vấn đề.

Các mẹo vặt này có thể giúp bảo vệ quý vị không bị lạm dụng tài chánh:

1

Giữ liên lạc với gia đình, bạn bè và cộng đồng của quý vị

2

Sắp đặt việc trả tiền các hóa đơn và ký thác tiền vào trương mục ngân hàng của quý vị một cách tự động; xem lại các hồ sơ tài chánh của quý vị xem có bất cứ điều gì bất thường hay không

3

Giữ kín an toàn các thông tin cá nhân và tài chánh của quý vị (số PIN, các mật khẩu, v.v.), và không chia sẻ thông tin này

4

Chỉ cho mượn tiền nếu quý vị muốn cho mượn, và phải viết giấy có ký tên yêu cầu phải hoàn trả

5

Lập giấy ủy quyền hoặc giấy ủy quyền dài hạn, chỉ định người nào quý vị tin tưởng để chăm sóc và lo các vấn đề tài chánh cho quý vị

6

Hiểu tất cả giấy tờ, tài liệu trước khi quý vị đặt bút ký tên chúng

exclamation mark

Để hiểu rõ hơn về sự ngược đãi người già viếng trang mạng của cơ quan Mạng Lưới Canada Ngăn Ngừa Việc Ngược Đãi Người Già (Canadian Network for the Prevention of Elder Abuse, viết tắt CNPEA) để xem các mẹo vặt và nguồn tư liệu dành cho người dân Canada tại mỗi tỉnh bang. Viếng trang mạng www.cnpea.ca để tìm hiểu thêm.

Các Thẻ Trình Bày Thông Tin Thực Tế

Các Thẻ Trình Bày Thông Tin Thực Tế (Fact Cards) là các thẻ dạng kỹ thuật số miễn phí bao gồm thông tin không thiên vị về các chủ đề đầu tư, có thể được cài vào các trang mạng của bên thứ ba.

Các Fact Cards trình bày các chủ đề từ việc để ý các dấu hiệu báo động của sự lường gạt đầu tư đến việc hiểu các quỹ đầu tư hỗ tương và kiểm tra việc đăng ký hành nghề của một người đại diện tài chánh. Tất cả thẻ thông tin đó đều được nhận ra với trang mạng giáo dục người tiêu thụ của OSC tại mạng điểm GetSmarterAboutMoney.ca.

Các Fact Cards có thể được cài vào bằng cách dùng một mã số trang web công cộng có sẵn (tương tự như làm thế nào các video YouTube có thể được cài vào trong các trang mạng) và được chia sẻ thông qua các đường nối mạng xã hội.

Logo của GetSmarterAboutMoney.ca

GetSmarterAboutMoney.ca

GetSmarterAboutMoney.ca là một trang mạng của Ủy Ban Chứng Khoán Ontario cung cấp thông tin độc lập, không thiên vị và các công cụ tài chánh để giúp quý vị thực hiện các quyết định tốt hơn về tiền bạc của quý vị.

Tại trang mạng này quý vị sẽ tìm được thông tin về những điều căn bản trong đầu tư, các loại tài khoản đầu tư có sẵn tại Canada, và các câu hỏi cần hỏi trước khi quý vị chọn một hình thức đầu tư.

GetSmarterAboutMoney.ca cũng có các máy tính, các bản chỉ dẫn cách tính toán và các câu hỏi đố để giúp quý vị thực hiện các quyết định đầu tư có hiểu biết tốt hơn cho quý vị và gia đình quý vị.

LIÊN LẠC CHÚNG TÔI

Điện thoại

ĐỊA PHƯƠNG (TORONTO)

416-593-8314

Bản đồ Bắc Mỹ

SỐ MIỄN PHÍ (BẮC MỸ)

1-877-785-1555

TTY

1-866-827-1295

Fax

416-593-8122

(Thắc mắc và khiếu nại)